مردم غزه تنها پیامدهای مستقیم درگیری مانند مرگ و جراحت یا از دستدادن خانههایشان را تجربه میکنند. رنج نادیدنیتری را هم تجربه میکنند چون بسیاری از آنها در بلاتکلیفی ماندهاند و از سرنوشت عزیزانشان بیخبرند.
در غزه، هزاران خانواده در انتظار خبری از عزیزان مفقود خود هستند؛ برخی برای نزدیک به سه سال. نمیدانند کسانی که به دنبالشان هستند هنوز زندهاند، شاید بازداشت شدهاند، یا مردهاند و زیر آوار دفن شدهاند. این به معنای رنج روزانه برای خانوادههاست که همچنان با بلاتکلیفی دستوپنجه نرم میکنند.
بر اساس حقوق بینالمللی بشردوستانه، هر یک از طرفهای مخاصمه مسلحانه موظف است برای تعیین وضعیت افرادی که در نتیجه مخاصمه مسلحانه مفقود گزارش شدهاند همه اقدامات ممکن را انجام دهد و باید هرگونه اطلاعاتی را که درباره سرنوشت آنها دارد در اختیار اعضای خانوادهشان قرار دهد.
در این مطلب، برخی از روایتهایی را که خانوادههای افراد مفقود در غزه با ما در میان گذاشتهاند به اشتراک میگذاریم؛ رنج، درد و بلاتکلیفیای که با ما در میان گذاشتهاند و ترسی از اینکه شاید دیگر هرگز عزیزانشان را نبینند.
فاطیما النجار، خواهر محمد النجار، ۲۳ ساله، است که از دسامبر ۲۰۲۳ مفقود شده است. فاطیما هر جا میرود عکس برادرش را همراه خود دارد و از مردم میپرسد او را دیدهاند یا نه. فاطیما میگوید: «محمد تنها تکیهگاه ما بوده است. فقط میخواهم یک خبری از او داشته باشم. میخواهم به خانوادهام اطمینان دهم که حالش خوب است».
محمد النجار ۲۳ ساله، از دسامبر ۲۰۲۳ مفقود است. طبق توضیح خواهرش فاطمه النجار، خانوادهاش همچنان در جستوجوی پاسخهایی درباره سرنوشت او هستند.
photo: A. Al Naouq/ICRC
هرچند خانوادههای افراد مفقود داستانهای متفاوتی دارند، همه آنها همان بلاتکلیفی را تجربه میکنند: بر سر عزیزانشان چه آمده است؟
اسراء الخالدی، وکیل ۲۸ ساله، در سال ۲۰۲۴ در مسیر خود از رفح به شهر غزه مفقود شد. پدرش، ماجد الخالدی ۶۰ ساله، میگوید: «به شهر غزه میرفت که برادرانش را ببیند، اما برنگشت. امسال تولدش را جشن گرفتیم و ویدئویی از او ساختیم تا خاطرهاش را زنده نگه داریم».
اسراء الخالدی، ۲۸ ساله، مفقود. پدرش عکسی از او را در تلفن همراهش نگه میدارد به این امید که روزی پاسخهایی درباره او بیابد.
Photo: Ahmed Al Waheidi/ICRC
برای اعتدال الفيری ۶۰ ساله، این درد هرگز پایان نمیپذیرد. هر روز جلو در خانهاش مینشیند به امید آنکه دختر مفقودش، ولاء الفیری ۲۴ ساله، روزی از آن در رد شود. اعتدال میگوید: «فقط میخواهم بدانم کجاست و چه بر سرش آمده است».
اعتدال الفيری ۶۰ ساله، مادر ولاء الفیری ۲۴ ساله، عکسی از دختر مفقودشدهاش همراه دارد.
Itidal Al Firri, 60, the mother of Walaa Al Firri, 24, carries a photo of her missing daughter. Photo: Ahmed Al Waheidi/ICRC
خانوادههایی که میدانند عزیزانشان فوت کردهاند اما نمیدانند بقایایشان کجاست، چالشهای متفاوتی دارند. جستوجو، بازیابی و تعیین هویت بقایای انسانی میتواند سالها طول بکشد و خانوادهها را در انتظار پاسخ نگه دارد.
کمیته بینالمللی صلیب سرخ در غزه به جستوجو و بازیابی متوفیان کمک میکند. این عملیاتها پیچیدهاند و به تجهیزات تخصصیای که در غزه سهلالوصول نیست و نیز هماهنگی مستمر میان کنشگران متعدد نیاز دارند. کمیته بینالمللی صلیب سرخ همچنین از مقامات پزشکی قانونی در تقویت مدیریت مناسب، مستندسازی و قابلیت ردیابی بقایای انسانی و بهبود مدیریت و زیرساخت گورستانها پشتیبانی میکند. با این حال، ظرفیت پزشکی قانونی در غزه بهشدت محدود باقی مانده و در حال حاضر امکانات آزمایش دیانای در این شهر وجود ندارد.
رنج خانوادههای افراد مفقودشده از جمله پایدارترین پیامدهای مخاصمه مسلحانه است. انتظار برای پاسخ، زخمی است نامرئی که تا وقتی سرنوشت یک عزیز مشخص نشود، قابلالتیام نیست. خانوادهها ممکن است سالها برای رسیدن به قطعیت منتظر بمانند و برخی ممکن است هرگز متوجه نشوند چه بر سر عزیزانشان آمده است.
دیدگاهها